آموزش بداهه‌گویی سریع و آسان | ۶ راه برای حاضرجوابی حرفه‌ای

وقتی طرف مقابل گفت «نه، این حرفت منطقی نیست» یا «با هیچ‌کدام موافق نیستم»

تو از تکنیک «اگر این را بپذیری…» استفاده کن. یعنی با یک پرسش تعهدآور، بحث را از جدال به گفت‌وگو ببری و او را وارد مسیر پذیرش گام‌به‌گام کنی.
به‌عنوان مثال در جوابش بگو: «اگر بخش اول حرفم را روشن کنم، ادامه‌اش را می‌پذیری؟» یا «اگر نشان بدهم این قسمت درست است، با نتیجه‌اش موافقی؟»
این تکنیک کمک می‌کند تنش کم شود و مسیر گفتگو منطقی شود؛ برای استفاده از این تکنیک همیشه ابتدا ثانیه مکث کن تا لحن آرام بمانی؛ پرسش را کوتاه و بی‌حاشیه بپرس؛ بعد از پرسش سکوت کن تا او فکر کند؛ اگر گفت بله، همان بخش توافق‌شده را دقیق و مختصر توضیح بده؛ اگر گفت نه، بگو «دقیقاً کدام بخش را قبول نداری؟» تا نقطه اختلاف مشخص شود؛ گفتگو را بر همان نقطه جمع‌وجور نگه دار و از پریدن به موضوعات جانبی خودداری کن.

وقتی طرف مقابل گفت «تو همیشه دیر می‌رسی» یا «باز شروع کردی نصیحت کنی»

تو از تکنیک «تغییر زاویه با شوخ‌طبعی هوشمندانه» استفاده کن. یعنی با یک شوخی بی‌خطر فضا را از تقابل به لبخند ببری و سپس مسیر گفتگو را آرام به موضوع اصلی برگردانی.
به‌عنوان مثال در جوابش بگو: «درسته؛ ولی همیشه دیرکرد باکیفیت دارم!» یا «قبول، این بار یک دقیقه زودتر می‌آیم که شگفت‌زده شوی! »
این تکنیک کمک می‌کند فشار روانی بحث پایین بیاید و اقتدار آرام تو دیده شود؛ برای استفاده کردن ازش: لبخند واقعی داشته باش نه طعنه؛ جمله شوخی را کوتاه و تمیز بگو؛ بلافاصله پل بزن به اصل موضوع («برگردیم به برنامه امروز…»)؛ اگر دیدی طرف مقابل حال شوخی ندارد، فقط لبخند بزن و با جمله خنثی موضوع را عوض کن؛ از شوخی‌های شخصی و گزنده پرهیز کن تا احترام محفوظ بماند.

وقتی طرف مقابل گفت «تو همیشه اشتباه می‌کنی» یا «حرفت بی‌منطق است»

حتما از «خنثی‌سازی حمله با تشکر» استفاده کن. یعنی حمله را با یک قدردانی کوتاه بی‌اثر کنی و زمین گفتگو را از جنگ به احترام منتقل نمایی.
به‌عنوان مثال در جوابش بگو: «مرسی که رک گفتی؛ همین بازخوردها کمک می‌کند دقیق‌تر شوم.» یا «ممنون که نظرت را صادقانه گفتی؛ بررسی‌اش می‌کنم. »
این تکنیک کمک می‌کند آتش بحث خاموش شود و جایگاه تو آرام و محکم دیده شود؛ برای استفاده کردن ازش: یک نفس عمیق بکش و تماس چشمی را حفظ کن؛ تشکر را کوتاه و بدون حالت دفاعی بگو؛ چند ثانیه سکوت کن تا فضا آرام شود؛ سپس اگر لحن طرف نرم شد، پیشنهاد بده بحث را روشن‌تر کنی («مایلی توضیح بدهم چرا آن تصمیم را گرفتم؟»)؛ اگر همچنان تند بود، مرز محترمانه بگذار («اگر موافقی، با جزئیات جلو برویم تا دقیق‌تر شویم»).

وقتی طرف مقابل سؤالی می‌پرسد که ناگهانی است و ذهنت خالی می‌شود

تو از تکنیک پرسش برای خرید زمان استفاده کن. یعنی به جای پاسخ شتاب‌زده، با یک سؤال کوتاه ذهن خودت را جمع کن و چند ثانیه زمان بخر تا جمله‌ای سنجیده بسازی.
به عنوان مثال در جوابش بگو: منظورت دقیقاً کدام بخش است؟ یا می‌توانی یک مثال بزنی تا مطمئن شوم درست متوجه شدم؟
این تکنیک کمک می‌کند خونسردی‌ات حفظ شود و پاسخ‌هایت دقیق‌تر و متین‌تر به نظر برسد. برای استفاده کردن ازش: وقتی سؤال ناگهانی شنیدی، سریع درگیر پاسخ نشو؛ یک ثانیه نفس بکش و نگاهت را روی طرف مقابل نگه دار؛ سپس سؤالی بپرس که به تو فرصت فکر کردن بدهد؛ در همین چند ثانیه ذهن مسیر پاسخ را می‌سازد؛ وقتی جمله‌ات آماده شد، پاسخ را با لحن آرام بگو و از تکرار بی‌دلیل یا پرگویی پرهیز کن.

وقتی کسی با طعنه یا تمسخر چیزی می‌گوید تا تو را دست بیندازد

تو از تکنیک بی‌اثر کردن تمسخر با موافقت خلاقانه استفاده کن. یعنی به جای ناراحتی یا دفاع، با لبخند، بخشی از حرف او را تأیید کن تا حمله‌اش بی‌اثر شود و فضا در کنترل تو بماند.
به عنوان مثال در جوابش بگو: آره، خودمم گاهی همین فکر را می‌کنم. یا ممکنه حق با تو باشه، تازه دارم تمرین می‌کنم بهترش کنم.
این تکنیک کمک می‌کند تمسخر به احترام پنهان تبدیل شود و تصویر تو در جمع قوی‌تر دیده شود. برای استفاده کردن ازش: در لحظه واکنش احساسی نشان نده؛ لبخند طبیعی بزن، نه ساختگی یا طعنه‌آمیز؛ جمله‌ای کوتاه بگو که هم تأیید خفیف درونش باشد و هم خونسردی؛ بعد از گفتن جمله، بحث را عوض کن تا موضوع فروکش کند؛ هرگز توضیح طولانی نده چون توضیح زیاد به تمسخر معنا می‌دهد.

وقتی بحث داغ می‌شود و احساس می‌کنی پاسخ‌هایت ممکن است از کنترل خارج شود

از تکنیک توقف طلایی سه ثانیه‌ای استفاده کن. یعنی پیش از هر واکنش، سه ثانیه سکوت کن تا ذهن و لحن‌ات هماهنگ شود و جمله‌ای بسازی که وزن و اقتدار دارد.
به عنوان مثال در جوابش بگو: هیچ عجله‌ای نکن، فقط لبخند بزن، سه ثانیه سکوت کن و بعد جمله‌ات را با لحن آرام شروع کن: بذار یک لحظه فکر کنم… خب، حالا این‌طور نگاهش کن.
این تکنیک کمک می‌کند از واکنش هیجانی و اشتباه جلوگیری شود و پاسخ‌هایت حساب‌شده و مقتدرانه شنیده شوند. برای استفاده کردن ازش: در لحظه‌ای که می‌خواهی حرف بزنی، آگاهانه سکوت کن؛ در ذهن بشمار یک، دو، سه؛ هم‌زمان نفس عمیق بکش و نگاهت را ثابت نگه دار؛ بعد جمله‌ات را با آرامش شروع کن؛ این مکث کوتاه باعث می‌شود دیگران احساس کنند کلماتت ارزش شنیدن دارند؛ اگر تمرینش کنی، بعد از مدتی مکث سه‌ثانیه‌ای به بخشی طبیعی از ریتم گفتارت تبدیل می‌شود.