اگر می‌خوای جذاب و حرفه‌ای صحبت کنی، این ۴ کتاب را از دست نده!

ضعف در زبان بدن حین صحبت

یکی از دانش‌پذیرهای من، «آرمان»، از همان جلسه‌ی اول با صدایی محکم و واژه‌هایی درست صحبت می‌کرد، اما مشکلی بزرگ داشت: بدنش هیچ هماهنگی با کلامش نداشت.
دست‌هایش آویزان بود، نگاهش مدام بین زمین و سقف می‌چرخید، و وقتی می‌خواست نکته‌ای مهم بگوید، درست همان لحظه عقب می‌رفت. مخاطب حتی اگر می‌خواست هم نمی‌توانست تا آخر گوش بدهد، چون بدن آرمان چیز دیگری می‌گفت.

روزی بعد از تمرین گفتم: تو با ذهن و زبانت حرف می‌زنی، اما بدنت سکوت کرده. و تا وقتی بدنت ساکت باشد، مخاطب به صدایت اعتماد نمی‌کند.
و همان‌جا کتاب آموزش زبان بدن نوشته‌ی جو ناوارو را به او معرفی کردم.

در این کتاب، ناوارو که سابقه‌ی سال‌ها کار در اف‌بی‌آی دارد، توضیح می‌دهد که بیش از ۶۰ درصد تأثیر یک پیام از مسیر بدن منتقل می‌شود، نه کلمه. او نشانه‌های حرکات ناخودآگاه را توضیح می‌دهد و یاد می‌دهد چگونه آگاهانه از حالت بدن، تماس چشمی، فاصله، و حرکات دست برای پشتیبانی از گفتار استفاده کنیم.
به آرمان گفتم تمرین کند هر بار که می‌خواهد نکته‌ی مهمی را بگوید، یک گام به جلو بیاید و کف دستانش را باز کند؛ این حرکت ساده حس اطمینان می‌دهد.

دو هفته بعد، در تمرین بعدی، دیگر آن بدن سرد و بی‌حرکت دیده نمی‌شد. وقتی می‌خواست جمله‌ی کلیدی‌اش را بگوید، دست‌هایش هماهنگ با لحنش بالا می‌رفت و نگاهش مستقیماً به مخاطب می‌افتاد. همان موقع فهمیدم که حالا صدایش شنیده می‌شود چون بدنش هم دارد حرف می‌زند.

کتاب زبان بدن سخنوران به تو یاد می‌دهد چطور حضور فیزیکی‌ات را با حضور ذهنی‌ات یکی کنی. وقتی بدن و کلام در یک مسیر باشند، حتی سکوت هم معنی‌دار می‌شود.

ضعف در بداهه‌ صحبت کردن و دایره‌ی لغات

دانش‌پذیر دیگری داشتم به نام «رها» که با وجود مطالعه و دانش زیاد، در لحظه‌ی صحبت کردن ذهنش قفل می‌کرد. همیشه می‌گفت: ای کاش قبل از حرف زدن وقت داشتم جمله‌هامو بنویسم!
مشکلش کم‌حافظگی یا ترس نبود؛ او فقط هنوز یاد نگرفته بود چطور ذهنش را در لحظه وادار به تولید کند.

برای رها کتاب بداهه‌گویی در سخنرانی نوشته‌ی آندری سدن‌یف را توصیه کردم. کتابی که درست مثل یک مربی در کنار تو می‌نشیند و تمرین می‌دهد تا ذهن و زبانت هماهنگ شوند.
سدن‌یف در این اثر توضیح می‌دهد که بداهه‌گویی، استعداد ذاتی نیست؛ مهارتی است که با تمرین و تکرار به وجود می‌آید. او تمرین‌هایی طراحی کرده که ذهن را وادار می‌کند در لحظه واکنش نشان دهد، واژه‌های تازه بسازد و ترس از اشتباه را کنار بگذارد.

به رها گفتم هر روز یکی از تمرین‌های کتاب را انجام بده: مثلاً از هوش مصنوعی بخواه یک جمله‌ی تصادفی بنویسد و تو با آن جمله یک داستان دو دقیقه‌ای بساز.
در شروع، او مکث می‌کرد، اما بعد از چند روز، جمله‌ها روان‌تر شدند. در یکی از جلسات تمرینی، من فقط جمله‌ای گفتم: «در آسانسور بسته شد…» و او بدون فکر شروع کرد: «و درست در همان لحظه فهمیدم هیچ چیز به اندازه‌ی سکوت، ترسناک نیست…»
کلاس برای چند ثانیه ساکت ماند؛ و این بار نه از خجالت، بلکه از شگفتی.

کتاب بداهه‌گویی در سخنرانی کمک می‌کند ذهن را به یک بازیگر لحظه‌ای تبدیل کنی. اگر همیشه حس می‌کنی در گفتگوها دیر جواب می‌دهی یا لغت کم می‌آوری، این کتاب برایت مثل یک باشگاه ذهنی است؛ جایی که هر تمرینش، سرعت فکر و اعتماد به نفس تو را بالا می‌برد.